Definitioner
- Hyperkalcemi: Kalcium > 10,5 mg/dL (efter korrigering för albumin).
- Felaktigt förhöjt kalcium: Korrigering ger normalt värde → inga hyperkalcemisymtom (magkramper, förstoppning). Ses vid inflammation/virus.
- Sannt förhöjt kalcium + högt protein: Misstanke på cancer.
1. Inflammation → högt protein, normalt kalcium (korrigerat)
- Totalt protein > 8 g/dL, albumin > 5 g/dL = förhöjt.
- Kronisk inflammation: artrit, lupus, inflammatorisk tarmsjukdom, eksem.
- Immunsystem producerar proteiner (antikroppar, cytokiner).
- Korrigerat kalcium = normalt.
2. Virusinfektioner → högt protein, normalt kalcium
- Hepatit, HIV, bronkit.
- Antikroppar (proteiner) ökar totalt protein.
- Kalcium lagras i ben → påverkas inte direkt → korrigerat kalcium normalt.
3. Cancer → högt protein OCH högt korrigerat kalcium
- Multipel myelom: Bencancer → onormala celler förstör ben → hyperkalcemi + defekta proteiner (M-protein) i blod.
- Waldenströms makroglobulinemi: Annan bencancer med samma mönster.
- Kombinationen förhöjt korrigerat kalcium + högt totalt protein = stark misstanke på bencancer.
Klinisk handläggning
Blodprov (totalt protein, albumin, kalcium, korrigerat kalcium). Vid misstanke på cancer → vidare utredning (benmärgsbiopsi, proteinelektrofores, bilddiagnostik).